Nie wiem jak nazwać styl jaki reprezentuje Neurasja, ale gdybym musiał go jakoś określić, powiedziałbym, że to prywatna, muzyczna neuroza. Zapraszam na psychodeliczny koncert, który odbędzie się pod naszym patronatem już 18 maja w krakowskim klubie Kolanko.

Udostępnij

Neurasja serwuje muzykę bardzo osobistą, przejmującą, momentami wręcz psychodeliczną. Utwory są dziwnymi opowieściami, snutymi w powolnym, nieśpiesznie nienaturalnym rytmie. Nie są to jednak opowieści jakie znamy, to bardziej emocje wyrywające się prosto z podświadomości wokalistki.

Neurasja to Asja Czajkowska, wokalistka wspierana przez przyjaciół – gitarzystę Karola Czajkowskiego, basistę Wojtka Traczyka, perkusistę Huberta Zemlera i wibrafonistę Marcina Ciupidro. Zespół gra w klasycznym, rockowym składzie: wokal, gitara, bas i perkusja, delikatnie przyprawionym odrobiną elektroniki. Ich jesiennie melancholijne, chwytające za serce melodie w wyjątkowej aranżacji w przedziwny sposób eksponują psychodeliczne zakamarki umysłu introwertycznej kobiety.

Jak zespół brzmi na żywo?

Koncert 18 maja 2012, godzina 20:00.
Klub Kolanko No 6, ul. Józefa 17, Kraków.
Wstęp 15 złotych.
Rezerwacja biletów: info@magazynkultury.pl
Organizatorem koncertu jest Fundacja Magazyn Kultury.

XV-wieczne tabernakulum ze Skalnika.

Udostępnij

Dyrektor muzeum ks. Grzegorz Klaja poinformował, że tabernakulum jest zniszczone i częściowo zbutwiałe, choć zważywszy na warunki, w jakich przebywało, jego stan należy uznać za dobry. „Być może muł jeziorny zakonserwował drewno. Zachowała się konstrukcja skrzyni, brakuje bocznych ścianek, w dobrym stanie są drzwiczki i ścianka frontowa. Znakomicie zachowały się ornamenty, płaskorzeźba kielicha oraz hostii. Widoczne są pozostałości oryginalnych kolorów” – powiedział duchowny.

Nie wiadomo, skąd pochodzi tabernakulum i w jaki sposób znalazło się na wałach jeziora. Muzealnicy domyślają się, że może pochodzić z kościoła w Starym Żywcu, którego fundamenty zostały zalane przez sztuczne Jezioro Żywieckie. Zdaniem ks. Klai tabernakulum mogło być przechowywane w składziku kościoła, a podczas tworzenia zbiornika i zalewania osady pozostało niezauważone i przechowało się w błotach jeziora.

Tabernakulum w wielu kościołach chrześcijańskich (głównie katolickich, prawosławnych i anglikańskich) jest miejscem przechowywania kustodii z hostią.

Muzeum katolickiej diecezji bielsko-żywieckiej zostało powołane jesienią ubiegłego roku. Wkrótce rozpocznie się remont zabytkowej kamienicy na bielskiej starówce, w której znajdzie ono swoją siedzibę. Powierzchnia wystawiennicza wyniesie około 400 metrów kwadratowych. Otwarcie wstępnie zaplanowano na rok 2014.

Na podstawie serwisu PAP-nauka w Polsce.

Wilga zwyczajna

Udostępnij

Wilga, zwłaszcza na tle innych krajowych gatunków, jest ptakiem o bardzo charakterystycznym wyglądzie. Szczególnie rzuca się w oczy dorosły samiec – jaskrawożółte upierzenie, czerwone tęczówki oczu i dziób, niebieskoszare nogi, skrzydła czarne z żółtą plamą, ogon czarny z żółtymi brzegami. Przez oko przechodzi czarny pasek. Samica nie dorównuje jaskrawością samcowi, jednak pozwala jej to doskonale maskować się pośród listowia.

Gniazdo wilgi wyglądem przypomina wyrafinowany koszyczek, którego brzegi przymocowane są w rozwidleniu gałązek.

Obecność tego skrytego ptaka najczęściej zdradza śpiew. Samiec często wydaje dźwięczne gwizdy podobne do „zofija fija”, dlatego też wilgę dawniej nazywano zofijką. Określenie to kojarzono dodatkowo z czasem przylotu tego ptaka, bo 15 maja przypadają imieniny Zofii. W wielu miejscach śpiew wilgi uznawany jest za zapowiedź deszczu – miłosną piosenkę samiec wykonuje najchętniej gdy wzrasta wilgotność powietrza. Repertuar obu płci jest bogatszy, ale inne dźwięki są chrapliwe i nie są zbyt przyjemne dla ludzkiego ucha – zawołanie to szorstkie „rej” lub ostre „jik jik”. Wykonuje je zwłaszcza samica.

Udostępnij

- z błota wyrasta
mieszkaniec powietrza
świeży i rześki
złocisty herold
tego co lepsze
Mira Kuś, „To dziwne światło” z tomu „Między tym a tamtym brzegiem” (2010).

Udostępnij

Foto: Katerina Zisopulu-Bleja

Figury odkryli w 1962 roku archeolodzy Eligia i Jerzy Gąssowscy z PAN na terenie osady targowej położonej na wzgórzu w pobliżu kościoła św. Jakuba. Spoczywały zakopane w narożniku prostej, półziemiankowej chaty, niczym nieprzypominającej królewskich komnat.

„Choć od odkrycia minęło już pół wieku, szachy znalezione w Sandomierzu wciąż stanowią dla nauki nierozwikłaną zagadkę” – wyjaśnia Agnieszka Stempin z Działu Archeologii Wielkopolski. Archeolodzy nadal szukają odpowiedzi na wiele pytań: skąd szachy znalazły się w takim miejscu? Kto ich używał? Dlaczego ukryto je pod podłogą domostwa? Te i wiele innych wątpliwości wciąż pozostaje bez odpowiedzi.

Wykonane w stylistyce arabskiej szachy nie różnią się między sobą barwą i są bardzo niewielkich rozmiarów. Nie przekraczają 2 cm wysokości, co sugeruje, że używano ich w podróży.

To jedno z najbardziej spektakularnych europejskich znalezisk średniowiecznej historii królewskiej można podziwiać do 21 maja na wystawie czasowej „Magia gry – sztuka rywalizacji” w poznańskim Muzeum Archeologicznym.

Na podstawie serwisu PAP-nauka w Polsce.

Samiec Ornithoptera alexandrae

Udostępnij

Wśród najciekawszych okazów, które będą zaprezentowane na wystawie w Collegium Novum UJ będzie można zobaczyć największe motyle świata, o rozpiętości skrzydeł dochodzącej do 30 cm. Prezentowane będą również tzw. motyle rajskie – duże motyle z Azji południowo-wschodniej, które ze względu na ich rzadkość są już hodowane na wielkich farmach motyli.

Muzeum Zoologiczne UJ posiada już zbiory naukowe, w których znajduje się już ok. 500 tys. okazów motyli. Dzięki darowi Pierre’a Boyera kolekcja powiększy się o dodatkowe 25 tys. motyli z Ameryki Południowej, Azji Południowej, Australii i Oceanii oraz krajów basenu Morza Śródziemnego. Motyle, które muzeum otrzymało to materiały naukowe, nie kolekcjonerskie. „Posiadają informację m.in. o tym, gdzie czy przez kogo zostały zebrane i w jakim środowisku, wobec czego mogą służyć do opracowań naukowych, a nie są tylko ładnymi motylkami, które mogą sobie oglądać zwiedzający”- wyjaśnił dr Rafał Garlacz z Muzeum Zoologicznego UJ i dodał, że na takich egzemplarzach można prowadzić badania taksonomiczne, systematyczne, ekologiczne czy geograficzne – służące porównaniom między różnymi rejonami świata. „Motyle to liczna w gatunki grupa. Jeśli znajdujemy jakieś zależności pomiędzy różnymi gatunkami motyli, to często możemy transponować te informacje na inne zwierzęta. Motyle są używane jako grupa modelowa” – zaznaczył ekspert.

Jak poinformował dr Garlacz, na świecie jest 150 tys. opisanych gatunków motyli, z czego zaledwie 25 tys. to motyle dzienne, a reszta to ćmy. Naukowiec dodał, że cały czas pozostaje jednak bardzo wiele nieopisanych gatunków. Np. w ciągu 20 lat pracy dr hab. Tomasz Pyrcz z Muzeum Zoologicznego UJ badał grupę motyli z Andów i opisał ok. 500 nowych taksonów, dzięki czemu liczba opisanych gatunków tych owadów z tamtego rejonu wzrosła dwukrotnie. „Potrafimy obserwować Księżyc, podbijamy Księżyc, a tak naprawdę nie wiemy, co wokół nas żyje. Odkrywanie nowych gatunków też jest ważne. (…) A wśród motyli jeszcze są ogromne białe plamy” – podkreśla dr Garlacz.

Jak poinformowano na stronie UJ, Pierre Boyer jest francuskim lepidopterologiem amatorem, o rozległej wiedzy z zakresu systematyki, ekologii i etologii owadów. Jest pasjonatem przyrody, zorganizował kilkadziesiąt ekspedycji naukowych w nieznane zakątki świata. Jest twórcą jednego z największych prywatnych zbiorów motyli na świecie.

Na podstawie serwisu PAP – Nauka w Polsce.
Zdjęcie: Wikipedia

Udostępnij

Jubileusz ten ma przybliżyć, poszerzyć i ugruntować wiedzę o historii Bieżanowa i jego organizacjach społecznych; dokonaniach znanych i zasłużonych Bieżanowian; przypomnieć tradycję i tożsamość, także w kontekście przyszłości lokalnego środowiska.

Mieszkańcy Bieżanowa uczestniczyli w lokalnym życiu gospodarczym, głównie poprzez hodowlę koni wykorzystywanych w transporcie soli z Wieliczki do przystani flisackich w Krakowie. Po pojawieniu się trasy kolejowej w Krakowie Bieżanów stał się głównym ośrodkiem rekrutacji pracowników. W XX wieku zaczęły powstawać pierwsze ogniwa obywatelskiego społeczeństwa w postaci organizacji spółdzielczych /kółka, spółki, Kasy Stefczyka/, organizacje artystyczno-kulturalne, patriotyczno-wojskowe, sportowe. W okresie
II RP Bieżanów osiągnął swój najbardziej efektywnym etapem rozwoju w historii, dzięki pełnej samodzielności administracyjno-społecznej, sprzyjającej koniunkturze gospodarczo- handlowej oraz światłemu i kreatywnemu aktywowi społecznemu Bieżanowian.

Obchody Jubileuszu będą trwać przez okrągły rok od 10 maja 2012 r. do 31 maja 2013 roku i obejmować będą imprezy artystyczne, wystawy i wernisaże, konkursy wiedzy o Bieżanowie, dyskusje panelowe, imprezy sportowo-rekreacyjne.

Więcej na www.dworczeczow.pl

Ukrzyżowany, wyk. Józef Lizoń, 1992 r., ze zbiorów MEK, fot. Marcin Wąsik

Udostępnij

Józef Lizoń, z zawodu stolarz, bardzo wcześnie rozpoczął swoją przygodę z rzeźbą. Już w dzieciństwie kozikiem wykonywał w drewnie figurki zwierząt, ludzkie postaci, zabawki, a później także akcesoria kolędnicze – gwiazdy, szopki, z którymi wraz z rówieśnikami chodził po kolędzie. W połowie lat siedemdziesiątych podjął pracę u limanowskiego przedsiębiorcy, dla którego wykonywał galanterię drewnianą: kasetki, talerze, figurki, sprzedawane w sklepach z pamiątkami. Praca okazała się zbyt nużąca i monotonna, dlatego z ulgą przyjął propozycję kupca, który zaoferował mu stały zbyt prac, wykonywanych bezpośrednio na jego zlecenie. Były to przede wszystkim realistyczne rzeźby orłów z rozpostartymi skrzydłami z koroną na głowie, chętnie kupowane przez wyjeżdżających do Ameryki jako pamiątka z ojczyzny. Jeden z nich wraz z ciupagą ze sceną walki komunistów i przedstawicieli „Solidarności” o polską flagę trafił pod koniec lat osiemdziesiątych do prezydenta Georga Busha seniora, jako dar Polonii. Prezydencki list z podziękowaniem dla rzeźbiarza stanowi do dziś cenną pamiątkę w rodzinie Lizoniów.

Lizoń wyjeżdżając na plenery rzeźbiarskie, podobnie jak i inni uczestnicy, przygotowywał rzeźby monumentalne, które później zdobiły miejscowe skwery i parki. To nasunęło mu pomysł, by wokół swojego domu stworzyć galerię własnych rzeźb. Ja to se tak postanowiłem – to miejsce gdzie jo żyje, to jest takie trochę martwe. Jo jako małorolny rolnik to jestem niczym – nie zauważali mnie, nie widzą tej mojej pracy i właśnie postanowiłem sobie żeby to miejsce w tej małej wiosce ożywić. Pierwszą rzeźbą, która stanęła przed domem Lizoniów był wizerunek Jana Pawła II, wykonany niedługo po wyborze Papieża-Polaka. Potem powstawały kolejne. Traumatyczne doświadczenia związane z przebytymi chorobami i przeżyciami osobistymi utwierdziły go w przekonaniu co do słuszności podjętej decyzji. Od tego czasu konsekwentnie i systematycznie wypełnia dom i jego otoczenie rzeźbami o różnorodnej tematyce. Swoją galerię nazywa „skansenem rzeźby monumentalnej”.

Chrystus u słupa, wyk. Józef Lizoń, 1974 r., ze zbiorów MEK, fot. Marcin Wąsik

Twórczość Józefa Lizonia zdominowana jest przez tematykę sakralną. Na szczególną uwagę zasługują krzyże, w których chyba najpełniej realizuje się talent rzeźbiarza. Często odchodzi tu od tak cenionego przez niego realizmu, ujawnia swój emocjonalny stosunek do podejmowanego tematu. W Pasjach Lizonia ciało Chrystusa jest ekspresyjnie wygięte, głowa przechylona, pełna bólu, czasami ręka odrywa się od krzyża jakby chciała pocieszyć grzesznika. Inne wersje Ukrzyżowanego ukazują przebite serce, a nawet odsłaniają wnętrze Jezusa. Rzeźba jest też dla twórcy okazją do wyrażenia własnych uczuć, przemyśleń. W ogrodzie prezentuje dzieła odwołujące się do takich wartości jak rodzina, macierzyństwo czy praca, ale nie stroni też od kompozycji, będących drogą do zaprezentowania własnych opinii. Rzeźby „Pan jedzie na chłopie” czy „Głowa bez rozumu” są gorzkim rozliczeniem rzeźbiarza z rzeczywistością. Inną grupę stanowią rzeźby, poprzez które Józef Lizoń chce pokazać swoje przywiązanie do „małej ojczyzny”: Adam i Ewa w strojach podegrodzkich, zespół śpiewaków z Podegrodzia, starszy drużba z drużką i inne.

Rzeźbiarstwo dla Józefa Lizonia to wielka pasja, której wierny jest nieprzerwanie od chłopięcych lat. Sam nazywa siebie twórcą ludowym: z ludu pochodzę, to jestem ludowy. Ale artystą to czuję się teraz, może od pięciu lat. Tak czuję, że to co zrobiłem, to jest to.
Prace Józefa Lizonia znajdują się między innymi w zbiorach Muzeum Etnograficznego im. Seweryna Udzieli w Krakowie. Można je oglądać także w internecie: www.skansen.podegrodzie.iap.pl

Co powiecie na muzyczną retro-cyrkowo-folkową mieszankę serwowaną przez Vladimirska? Wszystko to w połączeniu z wiolonczelą Ashi Grzesik. Zainteresowanych takim wykonaniem zapraszamy na wydarzenie muzyczne, nad którym objęliśmy patronat. Koncert odbędzie się 11 maja 2012 w krakowskim klubie Kolanko No 6.

Udostępnij

Vladimirska to pięcioosobowy zespół, powstały w Krakowie. Ich folkowo-jazzowo-popowe brzmienia nawiązują do dawnych czasów europejskiej fanfary, karnawałów i cyrków objazdowych. Sama grupa określa swoją muzykę jako „retro-cyrkowo-folkową”. Zespół ten uhonorowany nagrodą niemieckich krytyków „Preis der Deutschen Schallplattenkritik” w kategorii „Folk & Folklore” za swój debiutancki album „Night Trains”, wydany w czerwcu 2011 roku nakładem Gusstaff Records.

Ashia Grzesik – wiolonczelistka, artystka tworząca muzykę folkowo-popową. Nawiązuje do swych słowiańskich korzeni łącząc fascynację Chopinem z muzyką cygańską, rockiem i bluesem.

Koncert 11 maja 2012, godzina 20:00.
Klub Kolanko No 6, ul. Józefa 17, Kraków.
Wstęp 15 złotych.
Organizatorem koncertu jest Fundacja Magazyn Kultury.

Udostępnij

Michał Augustyniak – improwizujący gitarzysta i śpiewak zaskakujący argentyńskich turystów wykonywaniem polskiego, przedwojennego tango. Limboski w pełnym składzie to Michał Augustyniak (gitary, śpiew), Jacek Cichocki (akordeon, instrumenty klawiszowe), Jacek Mazurkiewicz (kontrabas), Bartek Kazek (bębny/cajon).

Koncert 10 maja 2012, godzina 20:00.
Klub Kolanko No 6, ul. Józefa 17, Kraków.
Wstęp 15 złotych (w przedsprzedaży), 20 złotych (w dniu koncertu).
Rezerwacja biletów: info@magazynkultury.pl
Organizatorem koncertu jest Fundacja Magazyn Kultury.